‘Vòm Vàng’ của Tổng thống Trump đối mặt trì hoãn vì thiếu kế hoạch chi tiêu
Chương trình mang tên “Vòm Vàng” (Golden Dome) của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã không khỏi gặp phải những khó khăn lớn trong quá trình triển khai. Cụ thể, dự án này đang phải đối diện với nguy cơ bị chậm tiến độ nghiêm trọng. Điều này lại càng trở nên phức tạp khi việc đồng ý của chính phủ kéo dài lên tới 43 ngày và tình hình tài chính đang trở nên ngày một thiếu rõ ràng. Đặc biệt, kế hoạch sử dụng khoản ngân sách khổng lồ gần 25 tỷ USD dành cho dự án này vẫn chưa được bàn giao và vạch rõ chi tiết cụ thể. Sự trì trệ này đã khiến cho dự án “Vòm Vàng” có nguy cơ đình trệ trong bối cảnh chính trị căng thẳng hiện tại.
Các nguồn tin từ Reuters cho biết, việc chính phủ chưa thể ký kết hợp đồng và tuyển dụng nhân sự đã làm chậm quy trình tiến độ của dự án này. Giới chức phụ trách đã buộc phải tạm ngưng nhiều kế hoạch tuyển dụng, khi mà nhiều nhân viên vẫn chưa có một kế hoạch tài chính tạm ổn để tiến bước. Sự lúng túng trong việc phát triển một kế hoạch sử dụng ngân sách 25 tỷ USD dành cho chương trình đã gây ra không ít lo ngại cho các cơ quan liên quan.
Sự trì hoãn của dự án “Vòm Vàng” còn tạo ra một áp lực không nhỏ lên sự cam kết của Tổng thống Trump đối với việc triển khai hệ thống phòng thủ trị giá lên tới 175 tỷ USD vào năm 2028. Một quan chức cao cấp cho biết chưa có quá nhiều động thái cho thấy sự tiến bộ trong tiến trình này, dù họ đã nhận thấy nhiều vấn đề nghiêm trọng nhưng mối tình hình vẫn chưa thực sự “tới tê” lúc này.
Ban kế hoạch chi tiêu theo yêu cầu của Quốc hội vẫn cần được trình bày bởi Thứ trưởng Quốc phòng Steve Feinberg kể từ cuối tháng 8. Tuy nhiên, giờ đây kế hoạch này đã phải tạm hoàn đáng tiếc tới tháng 12. Dẫu cho điều đó, những trì hoãn trong ký kết hợp đồng thì không thiếu trong lĩnh vực quốc phòng, giờ đây lại đặc biệt đang khiến dự án “Vòm Vàng” rơi vào tình trạng bấp bênh do thời gian đang ngày càng ngắn lại.
Một số hãng quốc phòng đang lo ngại rằng các hợp đồng chủ chốt sẽ không kịp được phê duyệt trước thời hạn 31/12, dẫn đến nguy cơ đình trệ nguồn kinh phí. Nhà Trắng khẳng định “Vòm Vàng” là dự án có tầm nhìn xa, trong khi Lầu Năm Góc cho biết họ đang đảm bảo mạnh mẽ vấn đề chi phí nhằm ngăn chặn những khó khăn không đáng có trong việc thực hiện chủ trương này.
Tướng Michael Guetlein đã trình bày bản kế hoạch triển khai vào giữa tháng 11 và hiện đang chờ đánh giá. Tuy nhiên, các nguồn tin từ chính quyền cho biết, cấu trúc kỹ thuật của hệ thống vẫn còn đang thay đổi và cần một vài tuần nữa để hoàn thiện. Điều này đã khiến cho dự án không thể tiếp tục ký kết hợp đồng với các doanh nghiệp. Nhiều chuyên gia cho rằng dự án này cần ngân sách lớn hơn nhiều và thời gian kéo dài hơn so với tính toán ban đầu.
Những khó khăn mà “Vòm Vàng” đang phải đối mặt không chỉ dừng lại ở vấn đề kỹ thuật mà còn bao gồm các yếu tố tài chính. Theo chương trình, doanh nghiệp phải tự chi phần lớn ngân sách nghiên cứu để tham gia đấu thầu. Trong khi đó, theo thông lệ thì chi phí này được chia sẻ với chính phủ. Một số lãnh đạo ngành công nghiệp quốc phòng đã lên tiếng cho biết họ cảm thấy cần thận trọng hơn trong việc tham gia vào chương trình này, vì nguy cơ dự án có thể bị hủy bỏ nếu chính phủ thay đổi ưu tiên trong tương lai.
Các công ty được yêu cầu phát triển bên lề tên lửa “Vòm Vàng”, bao gồm hai phiên bản cạnh tranh trong giai đoạn tăng tốc, một phiên bản tên lửa giữa hành trình và một biến thể dành cho tên lửa siêu vượt âm. Các cuộc thi được tổ chức theo nhóm, với mức thưởng tối đa lên tới 125 triệu USD cho đơn vị vượt qua thử nghiệm trên quỹ đạo và chi phí sản xuất hàng năm có thể lên đến hơn 3 tỷ USD.
Dẫu vậy, Lầu Năm Góc đã đặt một số tiền triền khai khi bắt đầu hợp nhất các hệ thống cảnh báo sớm của các cơ quan tình báo khác nhau, nhằm tạo mạng lưới giám sát thống nhất cho “Vòm Vàng”, từ theo dõi vệ tinh đến thu thập dữ liệu trên mặt đất. Điều này mở ra một cánh cửa mới cho các dự án trong thời gian tới, khiến cho các cơ quan liên quan có thể phối hợp hơn trong việc phát triển những công nghệ mới.
Kết luận
Trong bối cảnh hiện tại, “Vòm Vàng” của Tổng thống Trump đối mặt trì hoãn vì thiếu kế hoạch chi tiêu, tạo ra một mối lo ngại lớn cho chính phủ và các hãng quốc phòng. Nếu không có những bước đi mạnh mẽ nhằm làm rõ kế hoạch tài chính, nhiều khả năng dự án này sẽ tiếp tục rơi vào tình trạng bấp bênh. Dự án này không chỉ mang tính chiến lược cho đến năm 2028 mà còn là biểu tượng cho những nỗ lực phòng thủ tại Mỹ trong bối cảnh thế giới đang thay đổi nhanh chóng. Hy vọng rằng, sớm muộn gì, “Vòm Vàng” sẽ có thể vượt qua những khó khăn này và hoàn thành sứ mệnh của mình một cách thành công.