Thế giới hiện đang chứng kiến một cuộc đua quyết liệt trong việc phát triển các nguồn năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió và điện mặt trời nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng. Trong bối cảnh đó, Trung Quốc tự hào là quốc gia dẫn đầu trong lĩnh vực này với nhiều dự án khổng lồ. Một trong những công trình nổi bật là dự án thủy điện Shuangjiangkou.
Nằm ở tỉnh Tứ Xuyên, dự án Shuangjiangkou đã chính thức khởi động vào tháng 5 và hiện đang tiến tới giai đoạn vận hành. Công trình này có tổng giá trị gần 5 tỷ USD, được xây dựng trên dòng sông Đại Độ, một con sông quan trọng chảy từ cao nguyên Tây Tạng xuống miền nam Trung Quốc. Thiết kế của đập không chỉ nhằm mục đích phát điện mà còn kiểm soát lũ lụt.
Tập đoàn PowerChina là đơn vị đảm nhận chính trong việc thi công dự án này. Khi hoàn thành, đập Shuangjiangkou sẽ có độ cao 315 mét, vượt qua kỷ lục 305 mét của đập Jinping-I cũng tại Tứ Xuyên. Theo thông tin từ PowerChina, hồ chứa của đập này có thể tích lên tới 110 triệu m³ và, khi đi vào hoạt động đầy đủ, sẽ cung cấp công suất lên tới 2.000 MW, đủ để đáp ứng nhu cầu sử dụng điện của hơn 3 triệu hộ gia đình và giảm thiểu đáng kể lượng khí thải CO2 ra môi trường.
Dự án đã được chính phủ Trung Quốc phê duyệt từ năm 2015, xây dựng trong điều kiện tự nhiên nhiều thách thức do vị trí của nó nằm ở độ cao trên 2.400 mét. Việc xây dựng đã gặp nhiều khó khăn như địa chất phức tạp và nguy cơ động đất, khiến công tác thi công phải đối mặt với vô số thách thức kỹ thuật.
Trung Quốc từ lâu đã được mệnh danh là “cường quốc thủy điện” với hơn 22.000 đập cao lớn, góp phần đáng kể vào việc cung cấp năng lượng. Tuy nhiên, sự ra đời của siêu đập Shuangjiangkou cũng dấy lên nhiều lo ngại về tác động đến môi trường, đặc biệt là khả năng gây ra biến động môi trường tự nhiên, tổn hại đến sinh cảnh và nguồn nước.
Các chuyên gia cảnh báo rằng sự thay đổi của dòng chảy tự nhiên có thể ảnh hưởng xấu đến hệ sinh thái, làm suy giảm sự đa dạng sinh học và tăng nguy cơ hạn hán trong nông nghiệp. Ngoài ra, vị trí đặt đập cũng làm gia tăng nguy cơ động đất, nhất là khi khu vực này có địa chất dễ bị tổn thương.
Nếu không được giám sát và quản lý chặt chẽ, dự án thủy điện Shuangjiangkou có thể trở thành “con dao hai lưỡi” trong chiến lược năng lượng của Trung Quốc.
Tóm lại, mặc dù công trình hứa hẹn mang lại nhiều lợi ích về năng lượng tái tạo và kiểm soát lũ lụt, nhưng cũng cần xem xét kỹ lưỡng các tác động tiêu cực đến môi trường và cộng đồng.
(Nguồn: SCMP, ChinaDaily, Reuters)
